'Sluit je aan bij de Dodenherdenking in Leidschendam-Voorburg'

4 May 2026, 13:18 uur
Lokaal
mainImage

Richard Spraakman, WZH-manager voor het Leidschendamse Prinsenhof, reageert op de bekladdering van het oorlogsmonument in het Voorburgse Sijtwendepark. 

Hij zegt hierover. "We weten het toch, een monument is meer dan steen, brons of een naam in marmer. Maar je beseft het pas goed als je er bij stilstaat. Dan wordt het een plek waar verdriet mag bestaan. Waar namen weer mensen worden. Waar wij als samenleving tegen elkaar zeggen: dit mag niet verdwijnen, dit mag niet worden vergeten". 

"Afgelopen dagen kwamen de berichten binnen, ik werd er onpasselijk van. Het Joods Monument in Meppel werd beklad. Het Nationaal Monument op de Dam werd besmeurd met rode verf. In Leidschendam-Voorburg werd een monument door jongeren in brand gestoken. Het is meer dan beschadiging van steen".

"Het raakt aan ons gezamenlijke geheugen. In mijn werk in de ouderenzorg hoor ik verhalen die blijven hangen. Verhalen van mensen die als kind de oorlog meemaakten. Over angst die in huizen zat. Over stemmen die zachter werden als er laarzen door de straat klonken. Over ouders die hun kinderen leerden stil te zijn, niet op te vallen, niet te vragen wat te gevaarlijk was om te weten. Ik denk aan mijn moeder, inmiddels is ze 97 jaar. Ze vertelde over de vriendinnetjes die zij kwijtraakte".

"Kinderen met wie ze speelde, lachte, misschien ruzie maakte zoals kinderen dat doen. En toen waren ze opeens weg. Gewoon weg. En ze kwamen nooit meer terug. Die man die opeens in de tuin stond, afkomstig uit de trein naar het Oosten. Ze gaf hem een dik stuk brood, ze spraken niet, en hij verdween. Altijd bleef de vraag, heeft hij het weten te overleven. Ik denk ook aan die man, een voormalig SS’er, die in zijn laatste dagen wilde praten met de locatiemanager over zijn rol in de oorlog".

"Alsof het verleden, hoe diep ook weggestopt, aan het einde van het leven toch nog een weg naar buiten zoekt. Niet om goed te praten, maar omdat zwijgen uiteindelijk ook geen rust geeft. En ik denk aan mijn oud oom Willem Kel en Carla de Leeuw. Aan hun liefde in een tijd waarin liefde niet genoeg leek om veilig te zijn, maar wel genoeg was om elkaar niet los te laten. Carla was Joods. Willem niet. Toch bleef hij bij haar, tot in Auschwitz, tot in de dood. Het was een bijzonder liefde, die geen grote woorden nodig had, omdat zij zelf het antwoord werd. Daarom doet het intens pijn als monumenten worden beklad, besmeurd of verbrand".

"Want herdenken gaat niet alleen over vroeger. Het gaat over wie wij vandaag willen zijn. Over wat wij doorgeven. Over de vraag of wij in een tijd van boosheid, polarisatie en harde woorden nog in staat zijn om stil te worden. Vanavond kunnen wij een ander geluid laten horen. Niet het geluid van vernieling, haat of onverschilligheid, maar het geluid van verbinding. Het hoeft niet luid, gewoon even twee minuten stilte. Leg een bloem bij een naam, niet bij een steen".

"Ik hoop dat veel mensen zich vanavond aansluiten bij een herdenking. In hun stad, dorp, wijk of straat. Niet alleen om terug te kijken, maar ook om vooruit te spreken. Met onze aanwezigheid. Met onze stilte. Met onze keuze om elkaar niet los te laten".