Ruim vier maanden na de gemeenteraadsverkiezingen zijn zestien Nederlandse gemeenten er nog altijd niet in geslaagd een nieuw college van burgemeester en wethouders te vormen. Daarmee duurt de collegevorming langer dan ooit, blijkt uit een inventarisatie van platform Binnenlands Bestuur.
In de betreffende gemeenten is de formatie inmiddels 126 dagen onderweg. Door het zomerreces ligt het politieke overleg bovendien grotendeels stil, waardoor de uiteindelijke duur naar verwachting oploopt tot meer dan 150 dagen.
Het vormen van een college vraagt vaak om uitgebreide onderhandelingen tussen politieke partijen. Daarbij moeten afspraken worden gemaakt over de verdeling van wethoudersposten, de inhoud van een coalitieakkoord en de samenwerking voor de komende bestuursperiode. Wanneer partijen er onderling niet uitkomen, kan de formatie weken of zelfs maanden langer duren.
De zestien gemeenten waar de collegevorming nog niet volledig is afgerond zijn: Achtkarspelen, Ameland, Bergen (Noord-Holland), Best, De Bilt, Edam-Volendam, Hollands Kroon, Leiden, Leidschendam-Voorburg, Papendrecht, Schiermonnikoog, Sluis, Tiel, Tytsjerksteradiel, Velsen en Zutphen.
Dat juist dit aantal gemeenten nog zonder volledig college zit, is volgens Binnenlands Bestuur uitzonderlijk. Niet eerder waren er na 126 dagen nog zoveel gemeentebesturen in formatie. In veel andere gemeenten werden de coalitieonderhandelingen al in de eerste maanden na de verkiezingen afgerond, waardoor nieuwe colleges inmiddels aan de slag zijn met de uitvoering van hun plannen.
Voor inwoners betekent een langdurige formatie niet dat het gemeentebestuur stilvalt. Lopende werkzaamheden en besluiten gaan gewoon door, terwijl het demissionaire college de dagelijkse bestuurlijke taken blijft uitvoeren totdat een nieuw college is benoemd.