De politieke versnippering in Leidschendam-Voorburg begint steeds nadrukkelijker haar tol te eisen. De gemeenteraad telt inmiddels elf afzonderlijke fracties.
Dat zorgt voor een breed politiek landschap, maar maakt het vinden van stabiele meerderheden en het vormen van een nieuw college tegelijkertijd ingewikkeld. De lijst is nu als volgt: VVD 8 zetels, D66 7 zetels, GBLV 5 zetels, PRO LV 4 zetels, CDA 4 zetels, Aandacht-LV 2 zetels, Partij voor de Dieren 1 zetel, Volt 1 zetel, SP 1 zetel, Fractie Van der Vlies 1 zetel en Fractie Paltansing 1 zetel. Iedere raadslid verdient iedere maand circa 1500 euro. Kennelijk is dat voor afvallers belangrijk genoeg om zelfstandig verder te gaan en voor de een-mansfracties belangrijk genoeg om zichzelf te blijven profileren. Interessant is dan ook hoeveel moties van de een-pitters worden aangenomen. Voorburgs Dagblad zal dit bijhouden.
De huidige situatie laat duidelijk zien besturen nagenoeg onmogelijk wordt. Bijna zes maanden na de gemeenteraadsverkiezingen is er nog altijd geen nieuw college. Verschillende combinaties zijn onderzocht of gestrand en inmiddels moeten VVD, D66 en CDA via een preverkenning bekijken of er voldoende basis bestaat om überhaupt aan formele onderhandelingen te beginnen.
De verkiezingen leverden aanvankelijk acht partijen in de gemeenteraad op. Door ontwikkelingen binnen fracties is dat aantal inmiddels opgelopen tot elf.
Versnippering is op zichzelf overigens geen probleem. De vraag is echter wie je wel en niet serieus kan nemen. Meer fracties kunnen betekenen dat meer politieke opvattingen en groepen inwoners in de gemeenteraad vertegenwoordigd zijn. De keerzijde wordt zichtbaar wanneer voor vrijwel ieder belangrijk besluit meerdere partijen nodig zijn en onderlinge verschillen het sluiten van compromissen bemoeilijken.
De langdurige collegevorming maakt duidelijk hoe lastig dat kan worden. VVD kwam bij de verkiezingen als grootste partij uit de bus met acht zetels, gevolgd door D66 met zeven. PRO en GBLV kregen ieder vijf zetels en het CDA vier. Daarnaast zijn er meerdere kleine fracties. Geen enkele partij komt daarmee in de buurt van een eigen meerderheid.
Juist daardoor zijn samenwerking en onderling vertrouwen essentieel. En precies daar lijkt het momenteel te wringen. Tijdens de verschillende formatierondes bleken inhoudelijke verschillen groot en volgens betrokkenen zijn ook de persoonlijke en politieke verhoudingen onder druk komen te staan.
Dat roept een bredere vraag op die verder gaat dan de huidige formatie: hoe bestuurbaar blijft Leidschendam-Voorburg wanneer het politieke landschap steeds verder versnippert?
Een gemeenteraad hoort een afspiegeling te zijn van de inwoners en kleine partijen hebben hetzelfde democratische recht om hun stem te laten horen als grote partijen. Tegelijkertijd moeten uiteindelijk besluiten worden genomen over woningbouw, verkeer, financiën, duurzaamheid, zorg en grote dossiers zoals Vlietland. Daarvoor zijn meerderheden nodig.
De komende preverkenning tussen VVD, D66 en CDA wordt daarmee meer dan opnieuw een poging om drie partijen bij elkaar te brengen. Na maanden van zoeken wordt ook zichtbaar hoe groot de uitdaging is geworden om binnen een gemeenteraad met elf verschillende fracties tot stabiele samenwerking te komen.
Door: Bart Bakker