CDA-leider Henri Bontenbal heeft in de HJ Schoo-lezing gezinspeeld op uitbreidingen van de erfbelasting. "Wij willen een samenleving waarin je kansen meer afhangen van wat je zelf doet, dan van wat je erft", betoogde hij in de Rode Hoed in Amsterdam. "Daarom moeten we ons afvragen of de balans in ons belastingstelsel nog de juiste is."

Bontenbal waarschuwde voor een "golf aan erfenissen" die op Nederland afkomt en vermogensongelijkheid kan doen toenemen. "Zo ontstaat als we niet uitkijken een nieuwe scheidslijn, tussen jongeren die hulp krijgen bij hun eerste huis en jongeren die alles zelf moeten opbouwen."

In het CDA-programma van de afgelopen Tweede Kamerverkiezingen staat al de wens om schenken aantrekkelijker te maken dan erven. In zijn toespraak ging Bontenbal een stap verder, bevestigde hij na afloop tegenover het ANP. Hij wil een fiscale constructie voor schenkingen op papier aanpakken die belasting kan schelen bij de erfenis. "Ik vind eigenlijk niet dat je het daarvoor zou moeten gebruiken."

Bontenbal wijdde zijn lezing aan veerkracht. "Er zal een groot beroep worden gedaan op ons vermogen om met tegenslag en verandering om te gaan", verklaarde hij. Als oorzaken somde hij wereldwijde ontwikkelingen op als de opkomst van AI en meer landelijke ontwikkelingen zoals een "hypernerveuze samenleving" met groeiende prestatiedruk.

De voorstellen die Bontenbal deed om Nederland veerkrachtiger te maken, zijn veelal herkenbare CDA-standpunten. Hij wil bijvoorbeeld grenzen stellen aan socialmediagebruik onder jongeren en optreden tegen uitwassen van arbeidsmigratie.

De christendemocraat heeft de afgelopen dagen over de begroting onderhandeld met D66 en VVD, twee liberale partijen. In zijn lezing bekritiseerde hij het "dominante, liberale mensbeeld" zonder zijn coalitiegenoten daarbij direct aan te spreken. "Dat mensbeeld ziet de mens vooral als individu", zei Bontenbal. "Als dit idee je politieke handelen stuurt, moet je er niet gek van opkijken dat dit maatschappelijke ontsporingen oplevert."

Een minderheidskabinet kan volgens Bontenbal helpen om beter samen te werken in de politiek, maar die cultuurverandering heeft ook tijd nodig. "Na onszelf een weekend op te sluiten hebben we daarin weer veel geleerd."

Na afloop van zijn lezing wijdde de CDA'er daar meer over uit. "Het proces is vrij laat op gang gekomen", zei hij. "We moeten sneller de blik naar buiten gooien en ophalen wat er bij oppositiepartijen leeft."