Op de ochtend van 4 mei werd ik wakker met het bericht dat onverlaten het monument op de Dam hadden beklad. Nadat mijn boosheid had plaatsgemaakt voor diepe verontwaardiging vroeg ik mij af: “Wat wil zo’n actiegroep daarmee bereiken?” Meer sympathie voor de Palestijnse zaak neem ik dan maar aan. Zou men dan echt niet beseffen dat je op deze manier de Palestijnse zaak eerder slecht dan goed doet? Dat je een dergelijke actie pleegt aan de vooravond van dodenherdenking kan toch niets anders dan afschuw wekken. Het toont, volgens mij, geen enkel respect voor waar de dodenherdenking voor staat.

Met de nog steeds smeulende verontwaardiging liep ik traditiegetrouw mee in de stille tocht die vanaf de Dorpsstraat naar het monument in het Wilhelminapark in Zoetermeer loopt. Om acht uur was het twee minuten lang doodstil. Waarna de Zoetermeerse burgemeester, Michel Bezuijen, in zijn toespraak aangaf waar de dodenherdenking wel voor staat. Niet alleen benadrukte hij op indrukwekkende wijze het belang van de geschiedenis, het herinneren en het doorvertellen van de verhalen, hij benadrukte ook het belang van verdraagzaamheid. “Een oorlog begint niet met wapens, maar met woorden,” zo stelde hij. Het schoot door mijn gedachten dat, als ik nog voor de klas had gestaan, ik zijn speech graag in mijn les had gebruikt. Een mooi tegenwicht tegen de onverlaten van de Dam. Zo kan het ook!

Na het jaarlijkse kippenvelmoment van ‘Missing Man’ – de laag overvliegende vliegtuigen, waarbij er één de formatie verlaat als symbool voor de gevallenen – was er het defilé langs het monument. Opvallend veel meer mensen dan de afgelopen jaren liepen in stilte langs het monument om er een bloem neer te leggen. Velen ongetwijfeld ook nog met de pest in hun lijf over wat er in Amsterdam had plaatsgevonden en wellicht juist daarom besloten hadden tot het lopen van de tocht. Dat hadden die onverlaten toch maar mooi bereikt.

Eric Brunings is gepensioneerd docent geschiedenis.